Ana içeriğe atla

Kur’an’ı Okuyan Herkes, Ayetleri Neden Farklı Anlıyor?


 

İslam toplumunda şöyle bir tartışma vardır. Kur’an’ı anlayabilmen için, senin ilmin ne ki anlayasın. Onu veli, âlim olanlar ancak anlar diyerek, Müslüman toplumun direk Kur’an’ı anlayarak ve düşünerek okumasının, YANİ KUR’AN İLE BULŞMASININ önüne büyük bir set çekilir. Bakın Kur’an’ı anladığını söyleyenlerin neredeyse hepsi, AYETLERİ FARKLI ANLIYOR. DOĞRU ANLAMIŞ OLSALARDI, HEPSİ AYNI ANLAMALARI GEREKİRDİ, diyerek topluma korku salıyor şüphe içinde bırakıyorlar. Gelin bu konuyu Kur’an’ın emrettiği gibi düşünerek ve yalnız Allah’ın ipi Kur’an’a sarılarak anlamaya çalışalım. Önce hayatımızdan bir örnek vermek istiyorum. Okulda öğrenciyken aynı kitabı okumamıza rağmen birçok öğrenci, çabaları nispetinde anlıyor farklı notlar alıyor. Özellikle dersini dikkatle çalışan ve gayret gösterip öğrenme çabasında olan öğrenci ÇOK İYİ ANLIYOR VE İYİ NOT ALIYOR. Bunu söylediğimde şunu söyleyebilirsiniz. “Tamam, bakın okulda bir öğretmen öğretiyor, demek ki bize de dini öğretecek birisi olmalı.” Ne yazık ki karşılaştırma aynı değerde şeyler işin yapılır. Sizce okuduğumuz beşeri kitaplarla, ALLAH’IN NURU KUR’AN EŞDEĞERDE Mİ? Elbette değil, bu eğitimi açık öğretim gibi düşünmeliyiz ve bu eğitimin öğretmeni kim biliyor usunuz, bakın kimmiş. “RAHMÂN, KUR’ÂN’I ÖĞRETTİ. İNSANI YARATTI, ONA KENDİNİ İFADE ETMEYİ ÖĞRETTİ.”(Rahman 1-2-3-4) Demek ki Kur’an’ın öğretmeni yüce Rabbimizmiş, Resulünün de öğretmeni, Allah değil miydi? Hatırlatırım İslam dininde ruhban sınıfı, yani dini öğreten ve yaşatan hiç kimse olmadığını, Allah Kur’an’da söylüyor. Demek ki Kur’an’ı okurken, onun öğretmenini doğru seçmiyor muşuz.

Kur’an öğretisine göre ayetlerin farklı anlaşılmasının temel nedeni, OKUYANIN NİYETİ VE ÇABASI, ÖN YARGILARI AYETLERİ BAĞLAMINDAN KOPARILMASIDIR. Eğer Kur’an’da her bilgi yoktur, onu herkes anlayamaz diyenlere inandırıldıysak, inanın Kur’an kendisini bize açmaz ve anlamamız da mümkün olamaz. Kur’an kendisini tüm insanlığa gönderilmiş apaçık bir REHBER, MESAJ VE TEBLİĞ olarak tanımlar. Bu konuya Kur’an penceresinden baktığımızda, şu başlıklar altında değerlendirebiliriz. Kur’an’ın apaçık olma ilkesini asla göz ardı etmemeliyiz. Kur’an pek çok ayette yemin ederek kendisini “MÜBÎN” yani apaçık, anlaşılır ve kolaylaştırılmış bir kitap olarak tanımlar. Anlayamamızın bakın bir nedenide Allah’ın ayetlerine güvenmediğimiz ortaya çıkıyor. Allah mübin yani açık diyor, bizler hayır açık değildir diyoruz. Örneğin Kamer Suresi’nde öğüt almak için Kur’an’ın kolaylaştırıldığı özellikle vurgulanır. Kur’an tüm kullarını muhatap alır, burası gözden kaçırılmamalıdır. Kitap sadece belirli bir ruhban veya âlim sınıfına değil, aklını kullanan her insana hitap eder. Ayetlerde sıkça “AKLETMEZ MİSİNİZ” ve “DÜŞÜNMEZ MİSİNİZ” ifadelerinin geçmesi bunun en net kanıtıdır.

Kur’an’a göre ayetlere farklı anlamaların sebepleri olarak Kur’an, insanların aynı metinden farklı sonuçlar çıkarmasını kendi anlaşılması güç yapısına değil, okurun zihinsel ve kalbi durumuna ve önyargılarına yani aileden ve çevresinden din adına öğrendiklerinin etkisine, baskısına bağlar. Ayrıca Kur’an okumaya başlamadan önce, bizlerin önyargıların baskısından kurtulmamız gerektiği uyarısını yaparak, kafamızdaki tüm batıl hurafelerden kurtulup KUR’AN OKUYACAĞIN ZAMAN, KOVULMUŞ ŞEYTANIN, ŞEYTANLAŞMIŞ İNSANLARIN BATIL HURAFE İNANÇLARINDAN UZAKLAŞIP, YALNIZ ALLAH’A ONUN KİTABINA SIĞINARAK OKUYUN EMRİNİ VERİR. Bu ayette ki uyarı, bizlere öğretilenlerin baskısından kurtulmadan Kur’an’ı okumaya başladıysak, asla ayetten doğru bilgi almamız mümkün olamaz uyarısını Rabbimiz bizlere yapıyor. Biz Müslümanların çoğu, bu uyarıyı yerine getirmeden Kur’an’ı okuduğumuz için, her okuyan farklı anlıyor.

Kur’an’ı anlayabilmek için samimiyet çok önemlidir. Bakara Suresi 26. ayette Allah’ın verdiği örneklerle kimilerinin hidayetini artırdığı, kimilerini ise saptırdığı belirtilir. BURADA BELİRLEYİCİ OLAN KUR’AN’I OKUYANIN, GERÇEĞİ ARAMA SAMİMİYETİ VEYA KENDİ İNANCININ DOĞRULUĞUNU KANITLAYABİLMEK İÇİN, KONUYA KİBİRLE YAKLAŞMASIDIR. Ayetleri anlamaya çalışırken Kur’an’da belirtildiği gibi MUHKEM ve MÜTEŞABİH ayetlere dikkatle yaklaşmalıyız. Ali İmran Suresi 7. ayete göre Kur’an’da anlamı açık anlaşılan “MUHKEM” ayetler ve yoruma açık “MÜTEŞABİH” ayetler vardır. Kalplerinde eğrilik olanlar, fitne çıkarmak ve kendi görüşlerini haklı göstermek için anlamı kapalı olan, zamanla ilim adamları tarafından ortaya çıkartılacak ayetlerin peşine düşerek, kendi inançlarını o ayetlere söyletmeye çalışırlar. İşte farklılık bu hatamızdan da kaynaklanıyor.

Bir başka yanlışta Kur’an ayetlerine parçacı yaklaşım ve bağlamından kopararak ayetlere farklı anlamlar yükleyip, kendi inançlarına kanıt yaratılıyor. KUR’AN, BEŞERİ HİÇ BİR BİLGİ KARIŞTIRMADAN, BÜTÜNLÜK İÇİNDE OKUNMASI GEREKEN BİR METİNDİR. Ayetleri önceki veya sonraki ayetlerin akışından koparmak, herkesin kendi düşüncesine uygun farklı anlamlar üretmesine yol açar. Böyle olunca da ayetten farklı anlamlar çıkarmak kaçınılmaz oluyor. Kur’an’a bakış açımızdaki en önemli yanlışımız ise Kur’an’ı okuyan metne, ayetlere ZİHNİMİZDEKİ MEZHEPLERİN BİZLERE ÖĞRETTİĞİ HAZIR KALIPLARLA BAKTIĞIMIZDA, KUR’AN’IN NE DEDİĞİNİ ANLAMAYA ÇALIŞMAK YERİNE, KENDİ BİLDİKLERİMİZİ KUR’AN’A ONAYLATMAYA SÖYLETMEYE ÇALIŞIRIZ. Böyle olunca da ne yazık ki ayetleri bu yöntemle okuyan herkes, farklı anlayacaktır. Elbette bu konuda yıllarını vermiş bir kişi ile yeni Kur’an’ı anlamaya çalışan bir değildir. Ancak bu durum, sıradan bir insanın KUR’AN’IN temel mesajını uyarı ve ikazlarını, İslam’ı nasıl yaşaması gerektiği konuların detayını, ahlaki ilkelerini anlamasına engel değildir. Engeldir anlayamayız dersek, Allah’ın yemin ederek kolaylaştırıp, yalnız onun ipine sarılmamız gerektiği emri ile tüm kullarını bu hükümlerden sorumlu tutacağı ayetler çelişir. Kur’an’da çelişki olmayacağına göre, Kur’an’ın muhkem ayetlerini, aklı başında düşünen Kur’an’ı bizzat Kur’an’ın diğer ayetlerinden anlamaya çalışan, mutlaka çabası neticesinde er geç anlayacaktır. Allah, anlayamayacağımız bir kitaptan bizleri asla sorumlu tutmaz. Hala aklınızı kullanmayacak mısınız uyarılarını, bu bağlamda lütfen anlayalım.

KUR’AN’IN TEMEL AMACI İNSAN İLE YARATICI ARASINDAKİ ENGELLERİ KALDIRMAKTIR. ANLAMAYI SADECE BELİRLİ BİR ZÜMRENİN TEKELİNE VERMEK, BU TEMEL İLKEYLE ÇELİŞİR. Allah Resulünün görev tanımını bizlere yaparken, bakın bu amacın gerçeklerini bizlere nasıl anlatıyor. “RESULE DÜŞEN APAÇIK TEBLİĞDEN BAŞKA BİR ŞEY DEĞİLDİR.” (Ankebut 18) “BİZ RESULLERİ, SADECE MÜJDELEYİCİLER VE UYARICILAR OLARAK GÖNDERİRİZ.”  (Kehf 56)  “SENİN GÖREVİN SADECE TEBLİĞ ETMEKTİR.” (Rad 40) Buradan da şunu çok açık anlıyoruz. Allah’ın Resulü dine asla ilave etmeden ve çıkarman, Allah’ın vahyini tebliğ etmiş ve bizlere düşen de imtihanımız gereği, Kur’an’ı bizzat kendisinden anlayabilmek için çaba harcamamız gerekir.

Kur’an’ı her okuyanın neden ayetlerden farklı anladığını, sanırım çok iyi anlaşılmıştır. Kur’an’a güvenip İslam’ı bizzat oradan öğrenme çabasında olanla, Kur’an’ı kendilerine Veli, evliya, âlimler edinip onların söylemleri ile ayetleri anlamaya çalışanların, elbette hepsi farklı anlayacaktır. Hepimiz bu dünyada KUR’AN’DAN imtihan oluyoruz. FARKLILIK ELBETTE BİZLERİN KUR’AN’A BAKIŞ AÇIMIZDAN KAYNAKLANIYOR. Kimin imtihanında başarılı olduğunu da, Allah’ın huzurunda hep birlikte göreceğiz.

Kur’an’ın kendi ifadeleriyle kendisinin anlaşılırlığı ve aklı kullanmaya yönlendirmesinden, Kur’an’ın aklı başında her kulunun anlayacağına apaçık kanıttır. Kur’an’ı doğru anlamak istiyorsak, mutlaka KUR’AN’IN KENDİ PENCERSİNDEN BAKMALIYIZ. Kur’an’ı tarafsız ve ön yargılardan uzak okuyan, TEMEL MESAJININ HERKES İÇİN AÇIK OLDUĞUNU, FARKLILIKLARIN AYETLERDEN DEĞİL, OKURUN BAKIŞ AÇISINDAN, ÖNYARGILARINDAN KAYNAKLANDIĞINI APAÇIK GÖRECEKTİR. İnatla görmek istemeyene de, zaten kimse gösteremez.

Elbette ayetleri farklı anlamalarının daha başka nedenleri olacaktır. Yazdıklarım yapılan yanlışın ana nedenlerini oluşturuyor. Örneğin bir insanın eğitim seviyesi, algılama kapasitesi bu farklı anlayışları etkiler. Önemli olan en az hata yapmak için bizler, önce Kur’an’ı anladığımız dilden mutlaka bolca okumalı ve ayetler üzerinde Kur’an’ın diğer ayetleri bağlamında üzerinde düşünmeliyiz. Çaba bizden, yardım yüce Rabbimizden. Allah cümlemizin yardımcısı olsun.

Saygılarımla
Haluk GÜMÜŞTABAK

https://kuranadavet1.wordpress.com/

https://twitter.com/KURANA_DAVET

http://www.hakyolkuran.com/

https://www.facebook.com/Kuranadavet1/

https://hakyolkuran1.blogspot.com/

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

İslam’ı Yaşarken Kaynak, Rehber Tek Kur’an Olmayınca, Sonuçta Böyle Olur.

  Biz Müslümanları Kur’an’dan o kadar uzaklaştırdılar ki, Allah’ın dini İslam diye yaşadıklarımızı, zerre kadar Kur’an’dan sorgulamıyoruz. TABİ NASIL SORGULAYACAĞIZ AKIL VE MANTIĞIMIZLA, DUYGULARIMIZLA NEFSİMİZLE ASLA DEĞİL. Eğer akıl ve mantık devre dışı kalmışsa, nefislerimizin inanılmaz etkisinde kalırız. Yusuf suresi 53. Ayetinde Allah, nefsimiz konusunda bizleri nasıl uyarıyordu? “ YİNE DE BEN NEFSİMİ TEMİZE ÇIKARMIYORUM. ÇÜNKÜ NEFİS, RABBİMİN ACIYIP KORUMASI DIŞINDA, DAİMA KÖTÜLÜĞÜ EMREDER. ŞÜPHESİZ RABBİM ÇOK BAĞIŞLAYANDIR, ÇOK MERHAMET EDENDİR.” Tek bir kitaba sadık kalan, neyi aradığını bilir. Kitaplar çoğaldıkça, yollar çatallanır ve insan nerede duracağını kestiremez . Yolu bulmak için tek bir rehber yeterlidir; pusulanın birden fazla kuzeyi gösterdiğini düşünün, o zaman sadece daireler çizersiniz . Onun için Allah, bizlerin yalnız Kur’an’ın ipine sarılmamızı emrediyor. Samimiyetinden şüphe etmediğim bir arkadaşımız, benim yazıma bakın nasıl bir cevap vermiş. “KÖTÜ NİY...

Kasas Suresi 53-54-55-56. Ayetlerden, Alacağımız Dersler.

  Bu makalemde sizlerin, üzerinde düşünmenizi istediğim çok önemli bir ayet var. Bu ayet günümüz Müslümanlarının genel çoğunluğunun, hayatlarına geçiremediği ama geçirmiş zannettiği bir ayet. Eğer bizler sorumlu olduğumuz Kur’an dışına çıkıyor ve imanımızı Allah’ın sınırları dışında yaşıyorsak, ALLAH BU SÖZLERE BOŞ SÖZLER DİYOR. Çünkü bakara 147. ayetinde Allah; Gerçek, Hak olan Rabbinden gelendir; o halde sakın şüpheye düşenlerden olma!” diyerek bizleri uyarıyor. Konumuzla ilgili ayeti hatırlayalım. Kasas 55: ONLAR, BOŞ SÖZ DUYDUKLARI ZAMAN ONDAN YÜZ ÇEVİRİP “BİZİM İŞLERİMİZ BİZE, SİZİN İŞLERİNİZ SİZE. SİZE SELAM OLSUN! BİZ, CAHİLLERE İTİBAR ETMEYİZ!” DER GEÇERLER. (Mehmet Okuyan) Bu ayetin bizleri uyardığı konuyu bir cümleyle özetlemek gerekirse; SORUMLU OLDUĞUMUZ HAK OLAN KUR’AN’IN, YANİ ARI-DURU ALLAH’IN YOLUNA ODAKLANMAMIZ GEREKTİĞİ UYARISI YAPILIYOR .   Başkalarının ne dediğine, hakkımızda ne düşündüğüne veya bizi nasıl sabote etmeye çalıştığına takılmadan, kendi in...

Nahl Suresi 116. Ayetin Uyarılarını Duymazdan Gelirsek, Ellerimizle Kendi Kazdığımız Bataklığa Düşeriz.

  Bu makalemde sizlere hatırlatmak istediğim, çok önemli bir ayet var. Bu ayet aslında üzerinde düşündüğümüzde, din adına yaşayacağımız her şeyin hükmünü, yalnız Allah’ın bizzat Kur’an’da açıkladığını bizlere bildirdiğini ve uyardığını çok açık görebilirsiniz, taki aklımızı kullanıp ayetler üzerinde düşündüğümüzde. Yeter ki bizler atalarımızın batıl mezhep inançlarının etkisinde kalmayalım. Gelin birlikte Nahl suresi 116. Ayette Rabbimiz, bizleri hangi konularda uyarıyor ve ikaz ediyor ona bakalım. Nahl 116: DİLLERİNİZ YALANA ALIŞAGELDİĞİNDEN DOLAYI, ALLAH’A KARŞI YALAN UYDURMAK İÇİN, “ŞU HELÂLDİR”, “ŞU HARAMDIR” DEMEYİN. ŞÜPHESİZ, ALLAH’A KARŞI YALAN UYDURANLAR, KURTULUŞA EREMEZLER. (Diyanet meali) Allah’a koşulsuz iman ettiğini söyleyen bir Müslüman, bu ayetten çok açık bir şekilde helal ve haram yani HÜKÜM koyma yetkisinin, yalnız Allah’ın kendisinde olduğunu biz kullarına bildirdiğini görecektir. Peki, bizler ayette geçen helal ve haram kelimelerinden ne anlamalıyız? İslam d...